|
ALÜMİNYUM VE ALÜMİNYUM ALAŞIMLARININ KAYNAĞI
Alüminyum ve alüminyum alaşımları ergitme kaynak yöntemleri ile
kaynak yapılabilir. Çeliklere kıyasla alüminyum malzemeleri kaynak
yaparken, malzemeye has bazı özellikler dikkate alınmalıdır.
Alüminyum malzemeler, yapısal çeliklere göre daha yüksek termik
iletkenliğe sahip olduğundan kaynak nüfuziyeti daha düşük ve kaynak
banyosunun gazlardan arınması daha geç olur. Sonuç olarak, kaynak
dikişinde yetersiz ergime ve gözenekler oluşabilir. İş parçasını ön
tav yaparak ve kalın kesitli malzemeleri kaynak esnasında da
tavlayarak, bu tür kaynak hataları önlenebilir.
Kaynağa başlamadan önce, yüzeydeki alüminyum-oksit tabakası kaynak
bölgesinden frezeleme yoluyla veya paslanmaz çelik fırça ile
fırçalayarak tamamen temizlenmelidir. Kaynak ağzı yüzeyleri ve
kaynağa yakın bölgeler (kaynak ağzının en az 50 mm yakını) temiz,
yağsız ve kuru olmalıdır. İyi bir depolama ve mekanik işlemler
sonrası kaynak yüzeylerinin özel bir yağ çözücü ile temizlenmesi, bu
tür hazırlık işlerini kolaylaştırır. Bunların yanında, alüminyum
malzemelerin kaynağında kullanılan el aletleri yalnız bu malzemeler
için kullanılmalıdır.
Alüminyum malzemeler çok yansıtıcı bir yüzeye sahip olduğu için,
kaynak esnasında oluşan ultaviole radyasyon yanıklarından korunmak
için koruyucu giysiler giymek zorunludur.
GAZ KAYNAĞI :
Basit ekipmana ve düşük maliyete sahip olması nedeniyle, bazen saf
alüminyumu ve bazı alüminyum alaşımlarını kaynak yapmak için gaz (oksi-asetilen)
kaynağı kullanılmaktadır.
Kaynak gazları (Yanıcı gaz-oksijen) : Genellikle asetilen ve oksijen
gazları kullanılmaktadır.
Oksi-asetilen alevinin göreceli olarak düşük ısı yoğunluğu ve
alüminyumun yüksek ısı iletkenliği kaynak hızını düşürür ve büyük
çekmelere neden olur ki bu kaynaklı birleştirmede gerilimler ve
deformasyon oluşturur. Isıdan etkilenen bölge çok geniştir, soğuk
veya yaşlandırarak sertleştirilen iş parçalarında ana metal yumuşar
ve mekanik mukavemetini kaybeder. Gaz kaynağı için gereken dekapan
kaynak ağzının iki yüzeyine ve ilave metale fırça ile uygulanır.
Dekapan artıklarının temizliği zaman harcayan bir iştir.
ÖRTÜLÜ ELEKTROD KAYNAĞI
Örtülü elektrodlar ile elle kaynak yaparak daha yüksek kaynak
hızları elde edilir.
8 mm�den kalın malzemeleri kaynak yaparken, gözeneksiz ve iyi bir
birleştirme sağlayabilmek için en az 200°C�ye ön tav yapılması
tavsiye edilir. Kaynak dikişinin korozyon direncini korumak için,
tüm curuf kalıntılarının temizlenmesi gereklidir.
GAZALTI KAYNAKLARI (MIG/TIG) :
Koruyucu Gazlar
Havayı kaynak banyosundan uzak tutmanın yanında, koruyucu gazın,
arkın kararlığı ve sonuçtaki kaynak kalitesi üzerinde çok büyük
etkisi vardır. Şu ana kadar Argon ve Helyum soy gazları ayrı, ayrı
veya karışımları alüminyumun kaynağında çok iyi sonuçlar vermiştir.
Fakat, saf argonun, Ar+He karışımına göre daha sessiz ve kararlı bir
arkı vardır. Diğer taraftan Ar+He karışımı kullanımı, aynı
kaynak parametrelerinde daha yüksek performanslı kaynak arkı
sağlarlar.
TIG KAYNAĞI :
Özellikleri :
Kaynak arkı iş parçası ile tükenmeyen tungsten elektrod arasında
oluşur. İlave metal elle kaynak banyosuna verilir. Yaşlandırma ile
sertleştirilmeyen alaşımlar her hangi bir ilave metal kullanmadan da
kaynak yapılabilir. Alüminyum malzemelerin TIG kaynağı alternatif
akımda ve argon koruyucu gazı kullanarak yapılır. Mekanize TIG
kaynağı ilave metal kullanarak veya kullanmadan da yapılabilir.
Uygulamalar :
1 ila 4 mm arasındaki kalınlıklardaki malzemelerin tek pasolu alın
kaynağı veya tek pasolu köşe kaynağı; 12 mm�ye kadar et kalınlığına
sahip malzemelerin çift operatör ile aynı anda yukarıdan aşağıya
kaynağı. Daha fazla kesit kalınlıklarının TIG yöntemi ile kaynak
yapılması, MIG yöntemine kıyasla düşük ısı yoğunluğu nedeniyle
ekonomik değildir. Çünkü düşük kaynak hızına sahiptir ve çok pasolu
kaynaklarda çok büyük ısıdan etkilenen bölge yaratır. TIG kaynağının
çok iyi boşluk doldurma kabiliyeti ve gözenek oluşma riskinin daha
düşük olması nedeniyle özellikle kaynağın arkasından kapatma pasosu
yapılamayan kalın kesitli malzemelerde, kök pasoların kaynağında
kullanılır (ör; boru hattı kaynaklarında), kaynaklı birleştirmedeki
diğer pasolar MIG kaynak yöntemi ile yapılır.
MIG KAYNAĞI :
Özellikleri :
Kaynak arkı iş parçası ile aynı zamanda ilave metal olan, tükenen
tel elektrod arasında oluşur. Alüminyumun MIG kaynağı doğru akım,
elektrod pozitif kutupta yapılır. İnce damlalı metal damla geçişi,
sprey damla geçişi olarak adlandırılır ve soy gaz atmosferi (Ar veya
He veya Ar/He karışımı) altında korunur. MIG kaynak yöntemi kalın
çaplı tel elektrod kullanarak daha kararlı hale getirilebilir. Tel
elektrodun düzgün olarak kaynak bölgesine iletilebilmesi için teflon
spiral kullanılmalı, kılavuzlar ve tel sürme makaralarının yuvaları
U biçimli olmalı, kontakt meme daha uzun olmalı ve iç çap
toleransının daha fazla olması gerekir. MIG kaynağını mekanize
olarak yapmak mümkündür ve kullanımı artmakta olan bir
yöntemdir.
Uygulamalar :
4 mm�den büyük kesit kalınlığına sahip malzemeleri alın kaynağı veya
köşe kaynağını tek pasoda yapmak mümkündür. Yüksek kaynak akımı ve
güçlü bir nüfuziyet nedeniyle 6 mm�ye kadar kalınlığa sahip
malzemelerde kaynak banyosunu desteklemek için kaynak altlığı
kullanılır.
|
Ürünler
