|
DÖKME DEMİRİN
KAYNAĞI
Dökme Demirlerin kimyasal kompozisyonu ve özel mikroyapısı nedeniyle
kaynak öncesinde birkaç kural dikkate alınmalıdır. Gri dökme demir,
demir-karbon-silis alaşımıdır. Karbon mikroyapı içinde iki farklı
şekilde bulunabilir :
-
Karbon ve demir bileşiği şeklinde (Sementit, Fe3C)
-
Serbest karbon olarak, lamellar grafit veya grafit kürecikleri
şeklinde
Eğer metal kaynak sıcaklığından oda sıcaklığına çok hızlı şekilde
soğursa, karbonun serbest karbon olarak çökelmesi için yeterli zaman
olmaz, sert ve kırılgan beyaz dökme demir oluşur (sementit,
ledeburit, martensit). Bu özellikle ana metalle benzer kompozisyona
sahip ilave metal kullanılırsa olur. Bu oluşumu engellemek için iş
parçası ön tav yapılmalı ve kaynak sonrası çok yavaş soğuması
sağlanmalıdır. Farklı kimyasal kompozisyondaki ilave metallerin
(nikel alaşımlı dökme demir elektrodları) kullanımı ısı girdisinin
ve sert dönüşüm bölgelerinin dar sınırlar içinde kalmasını sağlar ve
kaynak dikişinin mekanik özelliklerinin yeterli düzeyde tutulmasını
sağlar.
Mümkün olan en iyi sonucu alabilmek için aşağıdaki kurallara mutlaka
uyulmalıdır :
İş parçasının hazırlanması :
-
Ana metal tüm yabancı maddelerden temizlenmelidir (ör: yağ, gres,
pas).
-
Çatlaklar kaynak ağzı ( yakl. 90°�lik açı ile) açılarak
temizlenmeli ve iki ucuna stop deliği açılmalıdır.
-
Kaynaklı birleştirmelerde malzeme kalınlığına göre V, X veya U-
kaynak ağzı ( yakl. 90°�lik açı ile) açılarak hazırlanmalıdır.
Kaynak ağzı açma veya oyma taşlama, pinomatik aletlerle veya
OERLIKON E 900 oyuk açma elektrodu ile yapılabilir.
-
Kaynak ağzının yaklaşık 20 � 30 mm iki yanındaki yüzeyler
taşlanarak temizlenmelidir.
-
Keskin köşelerden ve kenarlardan kaçınılmalıdır.
Ön tav ve kaynak :
-
Eğer kaynak aynı kimyasal kompozisyondaki elektrod veya oksi-asetilen
çubuğu ile yapılıyorsa, iş parçasının tümü yaklaşık 600°C�ye kadar
homojen olarak ön tav yapılmalıdır.
-
Kaynaklı parça, fırında, sıcak kumda veya kül içinde yavaş
soğutulmalıdır.
-
Dökme demiri �soğuk kaynak� yaparken, kısa pasolarla (20-30 mm)
kaynak yapılmalı ve hemen çekiçle dövülmelidir. İş parçasının
kaynak esnasında çok ısınmasına izin verilmemelidir.
-
Nikel içerikli kaynak elektrodları kullanılıyor olsa da karmaşık
geometriye sahip iş parçalarının kaynak öncesi 300 � 350°C�ye
kadar ön tav yapılması tavsiye edilir.
-
İş parçasının dışına taşmayan çatlaklar, dıştan içe doğru kaynak
yapılmalıdır.
Gri dökme demirin sızdırmaz kaynağı :
Sızdırmaz kaynaklar yalnız tamamen
ön tav yapılmış
iş parçalarında mümkündür.
|
Ürünler
